МОНГОЛ ДАРХАН

Самбуу дархны бүтээсэн домбо "Боль, боль" гэж хүн ичээдэг байжээ
Эрдэнжавын Самбуу хэмээх алдартай дархан хүн одоогийн Баянхонгор аймгийн Жинст сум, хуучнаар Сайн ноён хан аймгийн Ламын гэгээн шавийн нутагт 1829-1891 оны үед амьдарч байжээ. Түүний онцгой билиг авьяасыг үнэлж Ламын гэгээн дэргэдэх дархнаараа ажиллуулж байсан ба энэ хүний бүтээсэн 1.2 метр цагаан ногоон Дарь эх бурхан cop бүтээл нь бөгөөд Монголын нэртэй дархчуулын урласан бурхадтай эн зэрэгцэхүйц бүтээл ажээ. Эдгээр бурхад нь хэмжээний хувьд сүрлэг товируун, энгийн төв хийцтэй, уран сайхны төгс шийдэлтэй зэргээрээ нэн өвөрмөц гэнэ. Харамсалтай нь 1930-аад онд Ламын гэгээний хийдийг нураан түйвээхэд хоёр Дарь эхийг худаг дотор нууж авч үлдсэнээс мөрний лянхуа, хөлний удвал цэцэг, хүзүүний гоёл зэрэг нь унаж үгүй болжээ.
"Самбуу дархны бүтээсэн домбо "Боль, боль" гэж хүн ичээдэг байжээ" цааш унших »
Дэд эрдэмтэн, хүндэт профессор Н.Чагнаа: Мөнгөжүүлсэн бүтээгдэхүүн шинэ ханиадаас сэргийлнэ
Дэд эрдэмтэн, хүндэт профессор Н.Чагнаа: Мөнгөжүүлсэн бүтээгдэхүүн шинэ ханиадаас сэргийлнэ
Мөнгөний уусмалын талаар судалгаа, шинжилгээ хийж, амьдралд хэрэгжүүлж яваа цөөн эрдэмтэний нэг нь Н.Чагнаа гуай юм. Дэд эрдэмтэн, хүндэт доктор тэрбээр мөнгө хүнд яагаад хэрэгтэй талаар ийн ярьж байна.

-Манай улсын хувьд мөнгөжүүлсэн уусмалын ач холбогдолын талаар судалсан, практикт нэвтрүүлж  яваа цор ганц хүн бол яах аргагүй та. Гэвч иргэд мөнгө хүний биед яагаад хэрэгтэй талаарх мэдээллээр хомс юм?
-Мөнгөжүүлсэн уусмал, бүтээгдэхүүний хэрэглээг дэмжих, хэрэглэгчдэд мөнгөний ач холбогдолын талаарх мэдээлэл хүргэх ажил үнэхээр манай улсад дутмаг байна. Дан ганц би мөнгөний ач холбогдлыг судалж баталсан хэрэг биш шүү дээ.

Олон улсын эрдэмтэн судлаачид баталж өдгөө мөнгөжүүлсэн бүтээгдэхүүн өргөн хэрэглэж байна. Би ганц жишээ дурдъя. Эмчилгээнд антибиотик давамгайлж байсныг эцэс болгоход 1978 онд “Научный дайджест” сэтгүүлд нийтлэгдсэн “Мөнгө микробтой хамгийн хүчтэй тэмцэгч” гэсэн өгүүлэл чухал үүрэг гүйцэтгэсэн гэж боддог.  Мөнгөний уусмалаар олон өвчинг үр дүнтэй эмчилсэн шүү дээ.

Тухайлбал, үү, улаан үү, ДОХ, мухар олгой, нүд, чих, хамар хоолой, ходоод гэдэс, давслаг булчирхай зэрэг бүх эрхтэний үрэвсэлт өвчин мөөгөнцөр,  цусан халдвар, хатиг, сахарын шижин, цус цайх, вирусийн паразит халдвар гээд олон өвчинг эмчлэхэд хэрэглэсэн байдаг. Вашингтоны их сургуулийн мэс заслын тасгийн эрхлэгч асан Карл Мойер түлэгдэлттэй өвчнийг эмчлэхэд амжилт гаргаж “Гранпри” шагнал авч байсан гээд дэлхийд мөнгөний уусмалын ач холбогдлыг мэдэж өргөнөөр ашиглаж байна.

-А хүрээний Н1N1 гэсэн вирүсийн айхтар өвчин манай улсыг түгшээж байна. Мөнгөний уусмал эмчлэх юм биш биз дээ?

"Дэд эрдэмтэн, хүндэт профессор Н.Чагнаа: Мөнгөжүүлсэн бүтээгдэхүүн шинэ ханиадаас сэргийлнэ" цааш унших »
Ё.Бадарч: Дарьганга хийц дахин давтагдашгүй урлалын бүтээл юм
Ё.Бадарч: Дарьганга хийц дахин давтагдашгүй урлалын бүтээл юм


Алтан-Овооны уран зургийг хоймортоо байрлуулсан албан байгууллага, айл өрх Сүхбаатар аймагт цөөнгүй байдаг. Аливаа баяр ёслолын бэлэг дурсгалын дээдэд Алтан-Овооны зураг, алд цэнхэр хадгийн хамтаар залрах нь олонтаа. Хүн бүхний сэтгэлд нийцсэн тэр зургийг урлан бүтээгч нь  зураач Ёндонгийн Бадарч  гэдгийг ч манай аймгийнхан андахгүй. Тэрбээр харин сүүлийн үед хөшөө дурсгал босгох ажилд оюун ухаанаа зориулж явна.  Баруун-Урт суманд гэхэд л  Алунгуа эхийн болон морин хуурын хөшөөт цогцолбор, “Хамгийн дундаас онцгой” дууны суварга барьж босгожээ.


Зураач Ё.Бадарч  хуучин Хонгор сумын төвд “Үхэр уяа” хэмээх намхаан толгойн арын  дэрст хондонд төрсөн гэдэг. Төрж өссөн Онгон таван булаг, Өргөө таван толгойг  ямагт сэтгэл зүрхэндээ тээж явдаг нэгэн.  Угийн зураг зурах хүсэл сонирхолдоо хөтлөгдөн дөчөөд жилийн тэртээд аймгийн Урчуудын салбарт дагалдан зураачаар орж бийр будагтай хутгалдаж зургийн ертөнцөд хөл тавьснаас хойш  тэр л замаасаа хазайсангүй. Түүний уран бүтээлийн гол сэдэв нь эх нутаг, үзэмж тансаг байгаль, Дарьганга ардын ёс заншил, ахуй амьдрал ажээ.  Тэгээд ч  үзэмж төгс  уул усыг  уран зурагтаа амилуулан буулгаж “Дарьганга-1”,”Дарьганга-2”, “Дарьганга-3” гэсэн бүтээлийн цуврал үзэсгэлэнгээ орон нутагтаа болон нийслэл хотод гаргасан байна.

Сүүлийн үед Дарьгангын яруу найрагч Д.Гомбожав, Г.Мэнд-Ооёо, О.Дашбалбар, Д.Нямсүрэн нарын  болон нутгийнхаа алдарт бөхчүүдийн хөрөг, хурдан морьдын зургаар урын сангаа баяжуулжээ.
Зураач Ё.Бадарч Дарьгангын мөнгөн урлал, нэрт уран дархчуудын талаар сүүлийн хорь гаруй жил судалгаа хийж  “Дарьганга хийц” гэсэн нэгэн  ховор сонин номыг хэвлэлд бэлтгээд хэдэн жил болж байна. Тиймээс ч энэ удаад Дарьгангын мөнгөн урлал болоод Дарьганга хийцийн талаар тухалж ярилцсан юм.

-Дарьганга нутгийн мөнгөн урлалын үүсэл хөгжил хэдий үеэс эхтэй вэ?   
 

"Ё.Бадарч: Дарьганга хийц дахин давтагдашгүй урлалын бүтээл юм" цааш унших »
Буриадын Жамбал дархан

ОХУ-ын Буриад улсын ардын зураач, уран бүтээлч, дархан Булат Гэндэнович Жамбалов гэдэг хүний бүтээлүүд гэнэ дээ.

Уг нь сайт нь ажилладаг байсан ажиллахаа байчихаж. http://www.zhambalov.ru хаягаар ажилладаг болохоор нь орж сонирхоорой. Маш олон бүтээлтэй хүн байна лээ. Эмэгтэй хүний үсний даруулга, ээмэг бөгжийг үнэхээр олон янзын хувилбараар, аргагүй л гараа гаргаж урласан байна.

Гурвалжин ертөнц үзэсгэлэн

Монголын Урчуудын Эвлэлийн үзэсгэлэнгийн их танхим Арт галерейд “Гурвалжин ертөнц” үзэсгэлэн 6 сарын 18-нд нээгдлээ. Тус үзэсгэлэнг Монголын Урчуудын эвлэлийн шагналт барималч Л.Гантөмөр, А.Өлзийбаяр, П.Цогтбаатар нар хамтран гаргаж байгаа юм байна.Үзэсгэлэнгийн танхимд тавигдсан үзмэрүүдээс таалагдсан бүтээлээ худалдан авах боломжтой юм билээ. Монголчуудаас илүү гадаадыхан  их сонирхож үзэж, худалдан авалт хийж байлаа. Үзэсгэлэнд “Хатан”, “Талын найраг”, “Гэр бүл” зэрэг Монголын ахуй соёлыг харуулсан 60 орчим бүтээл тавигджээ. Монголын уламжлалт ахуй соёлын төлөөлөл аргамаг хүлэг, алтан ургийн хатад, талын баатар эрийг мод чулуу зэс хайлшаар бүтээсэн нь үзэгчдийн сонирхлыг ихэд татаж байсан.  Барималч Л.Гантөмөр хэмжихүй ухаанаар бүтээлээ урладаг бол П.Цогтбаатар XIII-XIV зууны нэрт хүмүүсийг дүрслэн харуулсан байлаа. Харин барималч Өлзийбаатар бүтээлээ модоор урласан байсан бөгөөд түүний баримал бусдынхаасаа эрс ялгагдаж байв. Надад Гэр бүл хэмээх модон бүтээл, тэр гараа алдлаад дээшээ хараад орилж байгаа эр хүнийг дүрсэлсэн бүтээл хамгийн их таалагдсан. Ертөнцийн сонин хачинг гурван өөр өнцөгөөс, гурван сэтгэлгээ, гурван өөр арга барил, ур ухаанаар илэрхийлж гаргасан үнэхээр сайхан үзэсгэлэн болсон байна билээ. Сэтгэл сэргээж, нүд баясгах үзэсгэлэн энэ сарын 25-ныг дуустал үргэлжилэнэ гэсэн шүү. Цаг зав гаргаад ороод үзэхэд илүүдэхгүй шүү. Үзэсгэлэн үзээд ядарвал гараад цаахан талд нь байдаг грийн ландаас шингэн талхаар сайхан цэнэг авч болж байна лээ шүү. Гэхдээ уржигдар гадаа хүйтэн байсан шүү.

 

(Нийт: 44)

Монгол дархан